Người dân tố cáo việc thu hồi đất tại Khu Nam Rạch Chiếc (Q.2, TP.HCM) có dấu hiệu trái luật

(NTD) - Hàng chục hộ dân có đất sản xuất tại P. An Phú, Q.2 cho rằng Quyết định 3617/QĐ-UB ngày 4/9/2002 của UBND TP.HCM và việc ban hành các quyết định của Chủ tịch UBND Q.2 về việc bồi thường, cưỡng chế thu hồi 90ha đất tại P. An Phú là thiếu căn cứ, sai quy trình, vi phạm Luật Đất đai. Vì vậy, hơn 15 năm qua các hộ dân có đất sản xuất vẫn kiên trì khiếu kiện để đòi đất tại Khu Nam Rạch Chiếc.

Theo phản ánh của hàng chục hộ dân, hơn 15 năm qua họ liên tiếp gửi đơn tố cáo và khiếu nại từ cấp phường, quận rồi đến thành phố và Trung ương nhưng vẫn không được các cấp chính quyền xem xét giải quyết. Dù nhiều lần người dân đã gởi đơn lên Chủ tịch UBND TP.HCM xin đối thoại trực tiếp nhưng vẫn không được trả lời và giải quyết dứt điểm.

2

Văn bản 190 của Thủ tướng Chính phủ thu hồi 930 ha đất thuộc các phường An Khánh, Bình An, Bình Khánh, An Lợi Đông và Thủ Thiêm thuộc địa bàn Q.2 và không nhắc đến phường An Phú.

Thu hồi đất kiểu “mượn gió bẻ măng”

Ngày 4/6/1996, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 367/TTg phê duyệt quy hoạch Khu đô thị mới Thủ Thiêm với tổng diện tích 930ha. Trong đó khu đô thị mới 770ha, khu tái định cư 160ha. Trong quá trình thực hiện thì diện tích 160ha dành riêng xây dựng khu tái định cư cho hàng ngàn hộ dân bị giải tỏa trắng tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm đã bị chính quyền TP.HCM giao phần lớn cho các doanh nghiệp khác khai thác thương mại.

Mặc dù Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt và chỉ đạo quy hoạch bằng văn bản nhưng UBND TP.HCM đã “mượn gió bẻ măng”. Cụ thể, trong tất cả các bản đồ quy hoạch chính thức và các văn bản pháp quy của Thủ tướng Chính phủ cũng như của UBND TP.HCM không hề có cụm từ nào đề cập đến việc “thu hồi thêm 90ha đất tại phường An Phú” để thực hiện xây dựng khu tái định cư cho Khu đô thị mới Thủ Thiêm.

Thế nhưng lúc đó ông Vũ Hùng Việt, Phó Chủ tịch TP.HCM đã ký Quyết định số 3617/QĐ-UB ngày 4/9/2002 thu hồi 902.607m2 đất (90ha) đang sản xuất tại phường An Phú, Q.2. Nội dung quyết định ghi rõ: “Giao cho Ban quản lý Khu đô thị mới Thủ Thiêm xây dựng khu tái định cư phục vụ bồi thường giải phóng mặt bằng Khu đô thị mới Thủ Thiêm”.

Theo các hộ dân, đây là quyết định có nội dung trái pháp luật vì thu hồi diện tích khổng lồ tại phường An Phú không nằm trong quy hoạch được duyệt.

Như vậy, rõ ràng Thủ tướng chỉ đạo một đường, UBND TP.HCM làm một nẻo. Hành vi “mượn gió bẻ măng” để thu hồi đất trái pháp luật rồi giao cho các doanh nghiệp tư nhân xây nhà chung cư, biệt thự bán thu về khoản lợi nhuận chênh lệch khổng lồ!

1
Bản đồ quy hoạch Khu Nam Rạch Chiếc

Khi nào mới giải quyết dứt điểm?

Ngày 11/11/2003 UBND TP.HCM ban hành Quyết định 4902/QĐ-UB về phê duyệt quy hoạch chi tiết sử dụng đất Khu dân cư Nam Rạch Chiếc, Q.2, TP.HCM, trong đó phân chia khu đất này thành nhiều phần, bao gồm khu nhà ở chung cư cao tầng, khu nhà ở biệt thự, công trình công cộng… Theo một số chuyên gia bất động sản, quy hoạch này giống như khu dân cư cao cấp chứ không phải là khu tái định cư.

Và trong Quyết định 4902 cũng hoàn toàn không có điều khoản nào đề cập đến việc sử dụng khu đất này để xây dựng khu tái định cư. Điều này mâu thuẫn với chính Quyết định 3617 trước đó: “Nay thu hồi 902.607m2 đất tại P. An Phú, Q.2 và giao cho Ban quản lý đầu tư xây dựng Khu đô thị mới Thủ Thiêm để tổ chức bồi thường giải phóng mặt bằng, quản lý khu đất, lập quy hoạch chi tiết và lập dự án đầu tư chuẩn bị xây dựng khu tái định cư phục vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng Khu đô thị mới Thủ Thiêm”.

Mới đây, trong Thông báo của Thanh tra Chính phủ số 1483/TB-TTCP ngày 4/9/2018 về việc khiếu nại của công dân về Khu đô thị mới Thủ Thiêm đã chỉ ra những sai phạm trong việc UBND TP.HCM có Văn bản số 1122UBND-ĐTMT ngày 20/2/2008 chấp thuận chuyển mục đích sử dụng 30,1ha đất của Công ty Thế Kỷ 21 tại dự án Khu du lịch, văn hóa, giải trí thuộc phường Bình Khánh sang xây dựng khoảng 4.000 căn hộ tái định cư và hoán đổi bằng 30,2ha đất sạch thuộc 90ha Khu tái định cư Nam Rạch Chiếc nhưng sau đó lại chấp thuận cho chuyển khu đất tái định cư này sang mục đích đầu tư kinh doanh nhà ở mà không thực hiện đấu giá theo quy định, tính tiền sử dụng đất không đúng thời điểm giao đất là trái với quy định pháp luật.

Việc khiếu nại, tố cáo của các hộ dân có đất thuộc khu vực 90ha Nam Rạch Chiếc Q.2 kéo dài hàng chục năm qua là có lý do chính đáng. Bởi lẽ, trong các quyết định của Chính phủ không nội dung nào đề cập đến việc thu hồi đất tại phường An Phú, Q.2 nhưng Quyết định 3617 của UBND TP.HCM lại thu hồi đất của các hộ dân tại phường An Phú là chưa hợp lý. Và các quyết định, văn bản ban hành dựa trên Quyết định 3617 càng không hợp lý.

Trước việc cố ý làm trái, thu hồi hơn 90ha đất của dân mà không hề có phê duyệt của Thủ tướng Chính phủ và không có quy hoạch sử dụng đất được cấp có thẩm quyền phê duyệt, cố tình giao đất trái thẩm quyền cho những doanh nghiệp tư nhân không đủ điều kiện và tiềm lực tài chính dẫn đến 90ha đất của người dân bị thu hồi từ năm 2002 đến nay vẫn bị bỏ hoang, gây thiệt hại rất lớn cho hàng chục hộ dân. Thanh tra Chính phủ yêu cầu UBND TP.HCM phối hợp với các bộ, ngành liên quan (Tài chính, Xây dựng, Tài nguyên và Môi trường) kiểm tra, rà soát, kiến nghị với Thủ tướng Chính phủ biện pháp xử lý phù hợp, đúng quy định của pháp luật đối với tổ chức, cá nhân liên quan đến các khuyết điểm, vi phạm trong việc quy hoạch, giao đất, thực hiện đầu tư tại các dự án thuộc Khu tái định cư theo quy hoạch được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Bên cạnh đó, người dân cũng yêu cầu UBND TP.HCM trả lại nguyên trạng đất cho sản xuất. Trong trường hợp UBND TP.HCM cố tình thu hồi đất trái pháp luật thì phải áp giá đền bù theo đúng quy định tại các Nghị định của Chính phủ hiện hành. Không thể để tình trạng hàng chục hộ dân mất đất sản xuất, mất nhà ở, phải mang đơn kêu cứu, khiếu kiện suốt hàng chục năm qua mà các cấp chính quyền vẫn không giải quyết.

4

Khu tái định cư Nam Rạch Chiếc.

 Tấn Lợi - Quang Linh

53