Vượt dãy Alpen, thăm thành phố di sản Bellinzona

(NTD) - Đây là lần đầu tiên tôi được tự tay lái xe vượt qua dãy núi Alpen cao chất ngất trên những độ cao đến hơn 3.000m mà lại vòng vèo qua vài trăm khúc cua cùi chỏ (Serpentine) rất gắt. Những đoạn đường đèo gần như là dài vô tận.

Đường đến Bellinzona

Bên Thụy Sĩ sử dụng xa lộ ít hay nhiều gì thì cũng phải mua con tem - Vignette cho trọn năm với giá 37 tiền Thụy Sĩ, khoảng 850.000 đồng. So với chi phí mà tài xế xe hơi bên ta nộp cho những trạm thu phí BOT suốt một năm trời thì coi bộ rất rẻ. Phải nói thêm là xa lộ Thụy Sĩ chất lượng tốt không thua gì đồng hồ nổi tiếng của quốc gia này.

Phong cảnh hai bên đường đúng như ta thường được đọc trong sách báo du lịch, xem trong phim xi nê ma hoặc phim tài liệu minh họa cho đất nước này: Trời trong xanh không một gợn mây, núi non trùng trùng điệp điệp, ngọn nọ ngọn kia không dứt và toàn là những ngọn cao trên dưới 3.000m, gần bằng đỉnh Fansipan - 3.143m của ta, cao nhất Đông Dương.

Thành phố này nằm giữa một thung lũng ở độ cao 600m, được bao quanh bằng những ngọn núi xấp xỉ 2.500m, thuộc tiểu bang Graubuenden phía đông, với 38.000 cư dân.

Khu phố cổ - cũng là phố đi bộ gồm những đường nhỏ, được lát đá và gạch, đan xen nhau không theo một hình dạng hoặc trật tự gì. Khách cứ thế lang thang từ ngõ này qua ngách khác, khám phá biết bao nhiêu là chuyện hay, ngang qua nhiều hàng quán. Cả đoàn tìm được một nhà hàng ngay đầu phố cổ, nghỉ chân giải khát, ngắm nhìn nam thanh nữ tú đi phố và dùng bữa trưa trước khi tiếp tục leo đèo.

Alpen là dãy núi cao và đồ sộ, biên giới thiên nhiên chia cắt về địa lý miền trung với miền nam châu Âu, hiệu quả hơn cả Vạn lý Trường thành bên Trung Hoa vì cao đến 3.000-4.000m và mùa đông vô cùng khắc nghiệt, tuyết cao vài thước, xe cộ không lưu thông được, giao thông hoàn toàn tê liệt.

Để khắc phục khó khăn này, các nước láng giềng nằm trên và chung quanh dãy núi Alpen là Pháp - Thụy Sĩ - Áo - Ý từ xưa đã cùng nhau thiết kế xây dựng nhiều đường hầm lớn nhỏ dài ngắn xuyên núi để giao thông vận tải được an toàn thông suốt kể cả trong mùa đông băng tuyết.

10km phía nam thành phố Chur có hầm xuyên núi Isla Bella, chỉ dài 2.400m nhưng như báo hiệu cho ta biết là chặng đường trước mặt sẽ gay go hiểm hóc hơn nhiều và đúng thật như vậy. Để giảm góc cua, giảm độ nguy hiểm cho xe cộ khi lưu thông ở chốn núi cao vực thẳm này, rất nhiều hầm ngắn xuyên núi được xây dựng, đếm không xuể.

a1
Lâu đài Montebello trên đồi ở thành phố Bellinzona.

Đường hầm xuyên núi San Bernadino

Đường hầm này ở về phía tây nam thành phố Chur, dài 6.596m - bằng độ dài của hầm xuyên núi dưới đèo Hải Vân ở độ cao 600m bên Việt Nam ta, nhưng hầm San Bernadino nằm ở cao độ 2.066m.

Chặng đường đèo leo qua núi San Bernadino, len lỏi giữa những ngọn núi còn cao hơn nữa như đỉnh Einshorn - 2.944m, đỉnh P. de la Lumbreida - 2.983m, đỉnh Zapporthorn - 3.152m, vô cùng khó khăn - gian nan - nguy hiểm, mùa đông băng tuyết rất trơn trợt nên phải chặn đường, xe cộ tuyệt đối cấm không được lưu thông.

Vì thế đường hầm San Bernadino được xây dựng và đưa vào sử dụng từ năm 1967, giải quyết được việc giao thông nam - bắc dãy Alpen khỏi bị bế tắc trong mùa đông giá rét băng tuyết ở khu vực miền đông Thụy Sĩ.

Đến đây chúng ta đã lăn bánh vào tiểu bang Ticino, miền nam Thụy Sĩ. Thành phố nằm gọn trong thung lũng bên cạnh sông Ticino, chỉ có 18.000 dân và ở độ cao 238m, khí hậu mát mẻ.

a
Lâu đài nằm trên đồi, giữa trung tâm thành phố Bellinzona.

Từ năm 2000 thành phố Bellinzona đã được tổ chức UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa Thế giới với cụm ba lâu đài thời Trung Cổ:

- Castelgrande, lâu đài phòng thủ, nằm trên đồi và ngay giữa thành phố.

- Castello di Montebello, có từ thế kỷ 13. Vào những ngày đẹp trời khách đứng ở lâu đài này có thể thấy được cả hồ Lago Maggiore ở phía tây cách đó chừng mười mấy cây số. Phần lớn của hồ này nằm trong địa phận nước Ý.

- Castello di Sasso Corbaro, cũng nằm trên ngọn đồi đầy cây xanh, ở cách trung tâm phố xá chỉ vài cây số.

Bài & ảnh: Nguyễn Chí Hoài Nhơn