Vụ Mỹ không kích Syria: Thương hiệu tên lửa JASSM-ER và “Mũ bảo hiểm trắng”

(NTD) - Ngày 17/4, có tin Nhật bắn tiếng muốn mua loại tên lửa đời mới JASSM-ER mà Mỹ vừa bắn vào Syria và truyền thông Syria-Nga-Iran cáo buộc tổ chức nhân đạo “Mũ bảo hiểm trắng” (White Helmets) đã dàn dựng vụ Douma bị tấn công vũ khí hóa học để liên quân Mỹ-Pháp-Anh lấy cớ không kích Syria ngày 14/4 vừa qua.

 

Mỹ chào hàng tên lửa mới JASSM-ER với Nhật

Cuộc tấn công bằng tên lửa của liên quân Mỹ-Pháp-Anh là cơ hội hoàn hảo nhất để Hoa Kỳ PR món hàng mới là tên lửa hành trình hiện đại  JASSM-ER. Khách hàng là Nhật Bản, có dịp chứng kiến năng lực của tên lửa mà nước này có ý định mua.

Lầu Năm Góc thông báo Không quân Mỹ đã điều 2 oanh tạc cơ B-1B tham gia chiến dịch. Hai máy bay được cho là cất cánh từ căn cứ ở Qatar, được các máy bay tiêm kích hộ tống, phóng 19 tên lửa JASSM-ER xuống mục tiêu là Trung tâm nghiên cứu và phát triển Barzah thuộc vùng  ngoại ô Damascus của Syria.

Theo CNN, tên lửa JASSM-ER do tập đoàn Lockheed Martin sản xuất vào năm 2014, có tầm bay hơn 1.000 km (tầm bay của phiên bản trước đó chỉ có 370 km), mang theo đầu đạn 453 kg. JASSM-ER hiện đại hơn vì có thiết kế giúp giảm thiểu việc bị radar đối phương phát hiện, giúp tên lửa xâm nhập sâu hơn vào lãnh thổ đối phương.

Tầm bay xa và khả năng tàng hình của JASSM-ER giúp oanh tạc cơ B-1B không cần đi vào tầm bắn của hệ thống phòng không Syria mà vẫn có thể bắn tới trúng mục tiêu một cách chính xác.

Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Itsunori Onodera hồi tháng 12/2017 cho biết nước này đang tính dành ngân sách để nghiên cứu trang bị tên lửa JASSM-ER cho các chiến đấu cơ F-15. Một số nghị sĩ Nhật đã kêu gọi nâng cao năng lực quốc phòng nhằm ngăn chặn các mối đe dọa ngày càng tăng cao, đồng thời bảo vệ lợi ích của đất nước.

Nhà nghiên cứu sau tiến sĩ Corey Wallace tại đại học Tự do ở Berlin (Đức) nhận định tên lửa JASSM-ER gặp nhiều vấn đề trong quá trình phát triển, bao gồm nhiều lần thử nghiệm thất bại, nhưng cuộc tấn công lần này đã giúp Mỹ chứng minh được sự hiệu quả của tên lửa với các khách hàng tiềm năng trong và ngoài nước.

WhiteHelmets6a
 
WhiteHelmets6
Lính Mỹ lắp tên lửa hành trình JASSM-ER vào oanh tạc cơ B-1B, chuẩn bị bắn vào Syria (Ảnh: Getty)

Theo ông Wallace, sự hạn chế về năng lực của kho tên lửa Nhật Bản hiện tại sẽ là bất lợi lớn cho nước này trong những cuộc đối đầu nếu có với các nước trong khu vực. Nếu sở hữu JASSM-ER trong kho vũ khí, Nhật Bản trên lý thuyết sẽ có thể tấn công căn cứ quân sự hoặc cơ sở hạt nhân của CHDCND Triều Tiên và hoặc bảo vệ lợi ích tại quần đảo Senkaku, hiện do nước này kiểm soát nhưng cũng bị Trung Quốc tuyên bố chủ quyền và gọi là Điếu Ngư.

Màn ra mắt của tên lửa JASSM-ER  được cho là sẽ giúp Nhật Bản đánh giá được năng lực trước khi quyết định mua.

White Helmets bị nghi dàn dựng cái cớ để Mỹ tấn công Syria?

White Helmets do James Le Mesurier - một cựu nhân viên tình báo quân đội Anh thành lập năm 2013. Đây là một tổ chức được mô tả là không vũ trang, trung lập, gồm hơn 3.000 tình nguyện viên hoạt động tại các khu vực do phe đối lập Syria kiểm soát. Mỗi khi xảy ra một vụ tấn công hay giao chiến nào đó, các thành viên White Helmets lao vào các hoạt động tìm kiếm và giải cứu giúp dân gặp nạn. 

Kể từ khi số thành viên tăng mạnh và hoạt động rộng khắp ở 8 tỉnh Syria, White Helmets lấy tên chính thức là Syria Civil Defence (Bảo vệ dân thường Syria). Báo chí thường mô tả White Helmets (Mũ bảo hiểm trắng) là một nhóm các tình nguyện viên xả thân hoạt động nhân đạo ở Syria. Với Nga và Syria, nhóm này là thủ phạm dàn dựng vụ tấn công bằng vũ khí hóa học ở Douma, khiến Mỹ và đồng minh không kích Syria. Vậy White Helmets là ai và vì sao gây tranh cãi ở Syria?

Theo báo chí, sứ mệnh mà White Helmets công bố là “cứu số người lớn nhất trong khoảng thời gian nhanh nhất có thể và giảm thiểu thương vong cho người và thiệt hại cho tài sản”. Công việc của họ gồm 15 nhiệm vụ bảo vệ dân thường được liệt kê trong luật nhân đạo quốc tế: sơ tán dân khỏi khu vực nguy hiểm, giải cứu người dân mắc kẹt trong chiến sự, cung cấp một số dịch vụ thiết yếu, sửa chữa các tòa nhà bị hư hỏng, dọn dẹp đường sá, nối lại đường nước và đường điện, cứu hỏa, cứu trợ… Họ cũng chụp ảnh về những gì đang diễn ra ở Syria - hoạt động khiến White Helmets gây tranh cãi.

WhiteHelmet1
 
WhiteHelmets3
 
WhiteHelmets5
Chiến sĩ thuộc White Helmets cứu những trẻ em bị nạn trong các trận chiến giữa các phe có liên quan tại thành phố Homs (Ảnh: Reuters)

Tính đến năm 2015, White Helmets có ngân sách hàng năm là 30 triệu USD, ai hoạt động toàn thời gian nhận 150 USD/tháng, có văn phòng điều phối ở Gaziantep thuộc biên giới Thổ-Syria và một trung tâm tập huấn ở Thổ Nhĩ Kỳ. 100 tình nguyện viên nữ làm việc cho White Helmets. Tính tới năm 2016, 159 thành viên White Helmets đã chết.

White Helmets đã từng nhận giải thưởng Right Livelihood năm 2016. Hãng phim Netflix còn làm hẳn một bộ phim tài liệu đặc biệt về tổ chức này. White Helmets cũng từng được đề cử Giải Nobel Hòa bình 2016. Năm 2017, White Helmets được Tổ chức Người tị nạn quốc tế trao giải thưởng Nhân đạo McCall-Pierpaoli. Các tình nguyện viên nữ được trao giải Theirworld Hope của tổ chức từ thiện trẻ em Theirworld.

Cùng trong năm đó, tạp chí Politico đưa Khaled Omar Harrah, một thành viên nổi tiếng của White Helmets ở Aleppo vào danh sách 28 người “định hình, tác động và khuấy đảo châu Âu”. Sau khi Harrah thiệt mạng ở Aleppo hồi tháng 8/2016, ông này đã được khắc họa là nhân vật chính trong phim Last Men in Aleppo.

Một thành viên nổi tiếng khác là Mohammet Abu Kifah, người đã cứu một đứa bé khỏi đống đổ nát ở Idlib. Sau khi anh này chết ngày 12/8/2017 ở tuổi 25, cuộc đời Kifah đã được ca ngợi trên chương trình Last Word của kênh BBC Radio 4.

Trái với hình ảnh anh hùng đẹp đẽ trên truyền thông phương Tây, White Helmets trở nên tệ hại trong con mắt truyền thông Nga và Syria. Hãng thông tấn Syria SANA nhận định: White Helmets là một trong những bộ mặt âm mưu bịa đặt chống Syria mà nhiệm vụ chủ yếu là làm giả thông tin, bịa đặt những lời nói dối để phục vụ lợi ích của những nước thù địch với Syria.

WhiteHelmets2
Theo cáo buộc, một bức ảnh tố cáo sự dàn dựng của White Helmets (Ảnh: AFP)

Vào đầu tháng 4/2018, Trung tâm Điều phối Nga ở Hmeimim đã cảnh báo rằng tổ chức khủng bố Jabhat al-Nusra phối hợp với White Helmets đang chuẩn bị sử dụng vũ khí hóa học để chống lại dân thường và đổ lỗi cho quân đội Syria. Theo đó, Jabhat al-Nusra đã mang hơn 20 ống khí clor tới một địa điểm tên là Saraqib và White Helmets đã luyện tập dựng hiện trường giả vụ tấn công bằng vũ khí hóa học, họ diễn cảnh cấp cứu dân thường, tuyên bố rằng họ đang cứu mạng những người dính khí độc.

SANA cáo buộc mục đích của James Le Mesurier khi thành lập White Helmets là sử dụng tổ chức này để làm công cụ tuyên truyền nhằm giành sự cảm thông của dư luận quốc tế về những thảm họa nhân đạo giả, sử dụng làm cái cớ để liên minh Mỹ-Pháp-Anh không kích Syria.

Tháng 12/2016, sau khi quân đội Syria đã giải phóng khu vực phía đông Aleppo, bản chất thật của White Helmets đã bị phơi bày. Sau khi rà soát khu vực phía đông, quân đội Syria đã phát hiện trong sào huyệt của al-Nusra một lượng lớn chất độc và nhà tù mà nhóm này sử dụng cùng White Helmets để lợi dụng dân thường bị cầm tù vào mục đích tuyên truyền.

Các đơn vị công binh Syria ngày 11/1/2017 cho biết chất hóa học có nguồn gốc từ Saudi Arabia được tìm thấy trong kho đã được các tổ chức khủng bố vũ trang sử dụng ở Aleppo để tấn công khu vực dân cư.

Năm 2017, tổ chức Bác sĩ Thụy Điển vì nhân quyền đã tiết lộ rằng White Helmets đã phạm tội ác dã man chống dân thường và cố ý giết hại trẻ em để dùng các em trong video dàn dựng về vụ tấn công vũ khí hóa học, có thể là ở Khan Sheikhoun hoặc ở nơi khác.

Một tín đồ Hồi giáo cực đoan tên là Walid Hendi đã thú nhận rằng hắn đã làm việc cho một tổ chức khủng bố ở Đông Aleppo dưới sự chỉ đạo của White Helmets: giả mạo video và hình ảnh về các vụ tấn công hóa học để đổi lấy tiền.

Mới đây nhất, vụ tấn công nghi là sử dụng vũ khí hóa học ở Douma (Syria) ngày 7/4 cũng bị Nga tố là tác phẩm của White Helmets. Đại sứ Nga tại Liên minh châu Âu tuyên bố đây là sự kiện bị dàn dựng bởi những kẻ khiêu khích làm việc cho White Helmets. Ông cho biết các điều tra viên Nga không thấy thi thể nào hay ai cần điều trị, trong khi theo vô số video, hình ảnh, thông tin từ White Helmets, 40 người chết sau vụ tấn công này.

Vụ tấn công nghi sử dụng vũ khí hóa học ở Douma đã trở thành cái cớ để Tổng thống Donald Trump cùng Anh, Pháp đồng loạt nã 105 quả tên lửa vào Syria ngày 14/4. Một số nước trên thế giới đã lên án hành động vô cớ tấn công một quốc gia thành viên Liên hiệp Quốc này.

                                                                                                                                                      Thủy Tiên