Tòa án Nhân dân Tối cao tham vấn các chuyên gia quốc tế về chống tội phạm rửa tiền

(NTD) - Ngày 9/7, tại Đà Nẵng đã diễn ra hội nghị tham vấn đối với dự thảo Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Hình sự về tội rửa tiền và tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có.

002
Hội nghị do Cơ quan Phòng chống Ma túy và Tội phạm của Liên Hợp Quốc (UNODC), Bộ Nội vụ Australia và Toà án Nhân dân Tối cao tổ chức (ảnh M.H)

Hội nghị do Cơ quan Phòng chống Ma túy và Tội phạm của Liên Hợp Quốc (UNODC), Bộ Nội vụ Australia và Tòa án Nhân dân Tối cao tổ chức. Hơn 70 đại biểu bao gồm các thành viên của Hội đồng thẩm phán, chuyên gia, đại biểu của Quốc hội, đại diện tòa án, các cơ quan, ban ngành có liên quan của Việt Nam; các chuyên gia của Bộ Nội vụ Australia và UNODC cùng tham dự.

Theo các đại biểu tham gia hội nghị, ở Việt Nam, tội phạm rửa tiền không phải là tội phạm truyền thống. Nhưng trong thời đại toàn cầu hóa, loại tội phạm này đang có những diễn biến phức tạp và tác động xấu đến nền kinh tế.

Thực tiễn phòng, chống tội phạm cho thấy, hiện nay ở Việt Nam đã xuất hiện khá nhiều phương thức, thủ đoạn rửa tiền rất tinh vi. Tội phạm rửa tiền lợi dụng thói quen giao dịch bằng tiền mặt để mua tài sản có giá trị cao như bất động sản, nhà cửa, ô tô, vàng bạc, đá quý…, sau đó nhờ người khác đứng tên, cất giấu nhằm hợp thức nguồn tiền “đen” thu được từ các hoạt động tội phạm.

Bên cạnh đó là nhiều thủ đoạn phạm tội tinh vi khác. Do đó, chúng ta rất cần một lực lượng thực thi pháp luật được trang bị đầy đủ kiến thức, thông tin cũng như hệ thống pháp luật hoàn thiện để đấu tranh chống loại tội phạm này một cách hiệu quả.

NHBinh
Ông Nguyễn Hoà Bình, Chánh án TAND tối cao (ảnh M.H)

Theo ông Nguyễn Hòa Bình, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án TAND tối cao: ngày 20/6/2017, Quốc hội đã thông qua Bộ luật Hình sự năm 2015 được sửa đổi, bổ sung năm 2017 và Nghị quyết số 41/2017/QH14 về việc thi hành Bộ luật Hình sự năm 2015. Tại khoản 2 Điều 3 Nghị quyết 41 của Quốc hội đã: “Giao TAND tối cao thông qua tổng kết việc áp dụng pháp luật, giám đốc việc xét xử bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử các quy định Bộ luật Hình sự năm 2015”.

Để có cơ sở pháp lý nhằm xử lý có hiệu quả loại tội phạm này, Bộ luật Hình sự năm 2015 đã sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung và cụ thể hóa các tình tiết có tính chất định tính về tội rửa tiền nhằm tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn áp dụng. Tuy nhiên, hiện vẫn còn một số quy định chưa thực sự rõ ràng, cụ thể nên cần phải hướng dẫn để bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật trong xét xử.

Tại hội thảo đại diện của TAND tối cao đã trình bày các Nghị quyết; các chuyên gia của Bộ Nội vụ Australia và UNODC đã chia sẻ các chuẩn mực quốc tế, đưa ra bình luận và đóng góp ý kiến cụ thể đối với dự thảo Nghị quyết.

Bà Anne Freestone, Tổng Lãnh sự quán Australia tại TP.HCM cho rằng, rửa tiền là một vấn đề lớn, mang tính toàn cầu và là nhân tố chính thúc đẩy tội phạm có tổ chức và tài trợ cho khủng bố. Tội phạm thường thu được khối ngân sách khổng lồ từ các hành vi phi pháp như buôn bán ma túy, buôn người và tham nhũng.

ngandong1_LSKA
Bà Anne Freestone: Ngăn ngừa việc lạm dụng các hệ thống tài chính trong nước và quốc tế đóng một vài trò sống còn trong cuộc chiến chống lại loại tội phạm rửa tiền 

Bà Anne Freestone nói, để hưởng lợi từ các hành vi đó, tội phạm thường tìm cách đưa những khoản ngân sách này vào hệ thống tài chính hợp pháp nhằm che giấu nguồn gốc bất hợp pháp của chúng. Ngăn ngừa việc lạm dụng các hệ thống tài chính trong nước và quốc tế đóng một vài trò sống còn trong cuộc chiến chống lại loại tội phạm này.

“Chỉ xử lý hình sự đối sẽ không có đủ sức răn đe đối với loại tội phạm khi mà động cơ chính của tội phạm là lợi nhuận và lòng tham. Điều tra hiệu quả, truy tố thành công các trường hợp rửa tiền sẽ đem lại một thông điệp mạnh mẽ rằng mắc tội thì sẽ bị trừng trị”, Bà Anne Freestone nhận định.

Theo ông Chistopher Batt, Cố vấn về phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố, UNODC khu vực Mêkong - Đông Nam Á kiêm phụ trách UNODC Việt Nam, năm 2019, lực lượng đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền tại FATF sẽ thực hiện đánh giá quốc gia về hiệu quả phòng chống rửa tiền ở Việt Nam. Tại kỳ đánh giá này, Việt Nam cần thể hiện các định chế về phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố hiệu quả ra sao.

“Nghị quyết cần phải được hoàn thiện và ban hành càng sớm càng tốt để Việt Nam có thể thực sự áp dụng hiệu quả các quy định của pháp luật hình sự về rửa tiền trước khi kỳ đánh giá diễn ra vào năm sau”.

Như Quỳnh (t/h)