“Phượt” trên từng cây số: Một vòng mấy khu chợ trời ở Berlin

(NTD) - Thành phố Berlin , thủ đô và cũng là một tiểu bang của Cộng hòa Liên bang Đức, nằm ở góc đông bắc đất nước này, gần biên giới nước Ba Lan, rộng 891km2 với gần 4 triệu dân và một mạng lưới giao thông công cộng rất tốt gồm xe điện ngầm, bên này gọi là U-Bahn, xe điện chạy trên mặt đất - gọi là Strassenbahn, xe điện chạy trên cao - gọi là S-Bahn và hệ thống xe buýt dày đặc cả ngày và đêm.

Ngoài ra phải tính thêm nhiều tuyến xe lửa tỏa ra khắp bốn phương tám hướng để về vùng ngoại ô và liên tỉnh cũng như liên quốc! Nhờ vậy nên nhiều người ở Berlin vẫn có thể di chuyển đến khắp nơi mà thực sự không cần xe ô tô riêng!

Không gian sống chia nhỏ, rải đều nên thấy mênh mông

Mấy tháng mùa hè, nhất là tháng 7 và tháng 8, thời tiết bên châu Âu rất dễ chịu, ban ngày nắng ấm chiều tối mát mẻ, hơi lạnh một chút, ra đường phải có cái áo khoác bên ngoài.

Tôi may mắn có anh bạn, có thể gọi là thổ địa nơi đây, dành cho riêng một căn phòng nho nhỏ xinh xắn yên tĩnh, ngoài ban công ở cửa sổ còn có cả mấy chậu hoa hồng vàng, hoa hồng đỏ rất đẹp. Đi du lịch bên châu Âu chúng ta thường thấy những nhà cao cửa rộng, dinh thự to lớn, trung tâm thương mại đồ sộ, đường sá xa lộ mênh mông, nhà hàng khách sạn hoành tráng… nên lần này tôi muốn mời các bạn đi chơi một vòng cho biết những mặt khác cũng của cùng một thành phố mà thường thường du khách vì không có thời giờ hoặc đơn giản là bị bỏ qua không thèm ngó ngàng tới: Đó là đi lượn một vòng tham quan vài khu chợ trời bán đồ cũ trên địa phận thành phố Berlin!

Trong cái dở cũng có cái hay: Lúc nước Đức chia cắt, thành phố Berlin cũng bị chia thành 2 phần, phần phía đông thời đó là thủ đô của Cộng hòa Dân chủ Đức - thường được viết tắt là DDR, phần phía tây cũng có phố xá đô thị sầm uất nhưng từ năm 1949 thủ đô của Cộng hòa Liên bang Đức không nằm trên địa phận Tây Berlin mà được dời về Bonn bên dòng sông Rhein. Ngày 3/10/1990 hai miền đông và tây thống nhất thành Cộng hòa Liên bang Đức và vài năm sau đó Berlin lại trở thành thủ đô như trước khi bị ngoại bang chia cắt. Đây cũng là ước nguyện của đại đa số người Đức!

Nhờ vậy lúc thống nhất cả hai nước Đức thì Berlin cũng được sáp nhập Đông Berlin và Tây Berlin để trở thành một thủ đô Berlin với đặc điểm là cái gì cũng có đến 2 lần mà cái nào cũng to - tốt - đẹp, chất lượng Đức - Made in Germany! Cụ thể là Berlin có 2 tháp truyền hình cao ngất trời, 2 sở thú với nhiều thú quý hiếm trên diện tích rộng mênh mông đến vài chục mẫu đất, 2 phi trường quốc tế nhộn nhịp, 2 trường đại học lớn, bên Tây Berlin là Freie University còn bên Đông Berlin trước đây có Humboldt University, cái nào cũng danh tiếng lẫy lừng, cộng thêm vào đó là nhiều đại học khác nữa!

Người Đức không muốn đất nước phát triển theo lối chỉ tập trung ở những thành phố lớn mà chia đều ra, nên không gian sống bên Đức được trải đều khắp nơi từ vùng quê xa xăm đến những khu công nghiệp. Do đó ở xứ này không bị cảnh chen chúc tranh giành đè lên nhau mà sống, nghẹt thở trong mấy đô thị lớn như ở những nước khác! Luật pháp rõ ràng, cai trị nghiêm minh nên không có những khu nhà ổ chuột. Mỗi quận huyện đều có một khu phố đi bộ gồm những trung tâm thương mại và dịch vụ, nên dân Berlin không nhất thiết phải đi phố trung tâm để phải bị cảnh chật chội, chen lấn xô đẩy nhau như dân Sài Gòn vô khu vực Nguyễn Huệ - Đồng Khởi hoặc dân Hà Nội phải dạo phố ở hồ Hoàn Kiếm!

phuot
Đồ cũ còn tốt được bày bán với giá rẻ.

Vậy nên Berlin cũng có nhiều chợ trời!

Lớn nhất, nổi tiếng nhất là chợ trời trên đại lộ 17 Juni, ngay trạm xe điện trên cao S-Bahn Tiergarten, họp mỗi cuối tuần vào thứ Bảy và Chủ nhật từ sáng sớm đến quá trưa. Chợ này trải dài hàng trăm mét dọc theo lề đường, bán đủ các thứ đồ đã xài rồi giá thường rẻ, nhưng bàn - ghế - giường - tủ cũ cả trăm năm được sửa chữa qua bàn tay điêu luyện nên được nhiều người ưa chuộng và giá không hề rẻ! Chợ 17 Juni nằm trên vị trí rất thuận tiện và lớn, nhiều du khách ghé chơi nên đông và vui, nhưng bị dân “đi chợ trời chuyên nghiệp” chê vì giá tương đối cao! Đặc biệt ở chợ này có dành riêng một đoạn dài cả trăm mét cho các quầy bán những sản phẩm thủ công mỹ nghệ do chính tác giả sáng tác, chế tạo ra.

Tiếp đến là chợ trời Schoeneberg, gần bến xe điện ngầm U-Bahn Bayerischer Platz, họp sáng Chủ nhật ngay trên sân rộng trước mặt trụ sở Hội đồng nhân dân quận Schoeneberg. Nơi đây hàng hóa có phần bình dân và đa dạng, người mua người bán cũng đa quốc tịch và giá cả có phần hấp dẫn. Đi hết khu chợ này thì anh bạn mua được cái điện trở nho nhỏ hình lò xo, công suất 500watt, có thể thả vào ly chừng 400ml để nấu nước sôi pha trà hoặc cà phê. Cái điện trở này chính gốc Made in Germany và giá chỉ 1 eur! Biết tôi cần những vật dụng nhỏ gọn như vậy cho những cuộc vạn lý độc hành bằng xe máy nên anh bạn liền tặng cho tôi, cũng gọi là… kỷ niệm chợ trời Schoeneberg.

Cũng tại đây, trên bao lơn của tòa nhà trụ sở Hội đồng nhân dân quận Schoeneberg, vào buổi trưa ngày 26/6/1963 trong không khí căng thẳng của cuộc chiến tranh lạnh, Tổng thống Mỹ John F. Kennedy đã đọc bài diễn văn để trấn an cư dân Berlin và nói được một câu tiếng Đức là: Ich bin ein Berliner - Tôi là một người Berlin.

Cách chợ trời Schoeneberg chỉ 3 trạm xe điện ngầm là chợ trời ngay bến xe điện Fehrbelliner Platz, cũng họp sáng Chủ nhật và dưới tán lá của nhiều cây phong bóng cả cây già.

phuot1
Những bộ ly - tách - chén - dĩa xưa cũ được bày bán ở chợ trời .

Chợ trời tự phát nhưng rất… văn minh

Tất cả những chợ trời đồ cũ này đều được quản lý chặt chẽ, thu lệ phí các quầy hàng theo diện tích mét vuông, giữ gìn trật tự và vệ sinh rất chu đáo. Có cả những quầy bán đồ ăn uống cho khách đi chợ với giá cả hợp lý, không bao giờ gặp những chuyện chặt chém!

Còn một chợ nữa, rất đặc biệt: Chợ Thai Park, nằm gần trạm xe điện ngầm U-Bahn Konstanzer Strasse. Chợ Thai Park không chỉ họp cuối tuần mà được họp hằng ngày vào mùa hè. Chợ này nằm trên công viên tên là Preussenpark - công viên Phổ, nhưng do ban đầu có nhiều gia đình chồng Đức vợ Thái thường rủ rê nhau tụ tập trên sân cỏ của công viên này vào suốt những chiều mùa hè nắng đẹp sau giờ làm việc nên dân gian đặt tên thành Thai Park - công viên Thái!

Người Thái Lan cũng giống người Việt Nam ta, mỗi lần tụ tập nhau là thế nào cũng có ăn uống lai rai, trẻ nhỏ thì chạy nhảy, lành mạnh thì chơi thể thao, nếu có rượu chè thì cũng chơi tới bến. Dần dà chợ không còn là nơi những gia đình Thái - Đức tụ tập để picknick nữa mà còn có người Việt Nam, Campuchia và cả Brazil tham gia tích cực và nơi đây thật sự đã thành cái chợ buôn bán đầy đủ những món ăn uống cho khách ghé qua chơi! Có điểm đáng khen là mặc dù chợ này hoàn toàn bất hợp pháp nhưng ban “quản trị tự phát” lấy lệ phí tượng trưng rồi đến chiều tối lúc tan chợ dọn dẹp vệ sinh rất đàng hoàng, sạch sẽ nên vẫn được cảnh sát cũng như chính quyền địa phương thông cảm nhắm mắt làm ngơ, coi như tạo sân chơi cho bà con người ngoại quốc đang sinh sống tại Berlin!

Berlin còn nhiều chợ trời đồ cũ họp mỗi sáng Chủ nhật ở những quận khác nữa. Đây cũng là một nét văn hóa trong cách trao đổi hàng hóa đã qua sử dụng với giá rẻ, giữa cộng đồng dân nhập cư và bản địa, đồng thời cũng tạo nên một thú vui tao nhã: Dạo chợ trời Berlin.

Nguyễn Chí Hoài Nhơn