Phong Điền, huyền thoại và tour du lịch ngày nay

(NTD) - Muốn đến Phong Điền phải đi qua lộ Vòng Cung. Con lộ này chạy dài từ bờ Bắc cầu Cái Răng đến ngã ba lộ Tẻ Ba Xe (Ô Môn). Lộ Vòng Cung đã trở thành huyền thoại trong chiến tranh, ngày nay, nó được xem như là một di tích, chứng tích tiêu biểu cho tinh thần anh dũng của quân dân Cần Thơ và khu Tây Nam bộ. Một ngày giữa hè, gió nồm Nam thổi rong ngọn, buổi sáng nắng chói chang, chúng tôi về Phong Điền.

“Phong Điền cây trái ngọt lành Vòng Cung đất lửa lại xanh bãi bờ”

Mộ cổ của người giàu nhất xứ

Từ mé bờ sông, xuyên qua những vườn cam, bưởi, vú sữa xanh tốt, rợp mát, yên tĩnh. Thật rất ngạc nhiên và ngưỡng mộ khi chúng tôi được chứng kiến, tiếp cận khu mộ cổ có trên một thế kỷ rưỡi rất hoành tráng. Đây là quần thể mộ cổ của gia tộc ông Trần Thanh Hùng (ấp Trường Đông A, xã Tân Thới, H. Phong Điền, TP. Cần Thơ. Khu mộ cổ nằm trong một mảnh đất rộng chừng 1.000m2 có tường cao chung quanh với kiến trúc cổ kính, nhiều hoa văn, họa tiết tinh xảo. Quần thể này trông giống một cung điện thu nhỏ mang đậm dấu ấn phương Tây, trông rất uy nghi, ấn tượng. Cổng vào mộ là hai cánh cửa thép dày được làm bằng những thanh sắt đúc đặc, ghép dính nhau rất độc đáo.

Ông Trần Thanh Hùng, hậu duệ đời thứ 5 của dòng họ cho biết: “Ngôi mộ to nhất nằm ở chính giữa là của cụ tổ Trần Bang Tới. Mộ bên phải là của bà vợ lớn, và bên tay trái là mộ của bà vợ kế. Các bia mộ được làm bằng đá cẩm thạch trắng có khắc chữ Hán”. Ông tổ được nhóm Hoa kiều Phúc Kiến di cư vào đất Cần Thơ thời ấy bầu làm Trưởng bang hội, nên còn được gọi là Trần Bang Tới. Trước cổng của khu mộ cổ, phía trên có ghi dòng chữ Hán “Phúc Kiến Chánh Bang Chi Mộ”. Phía sau còn có 2 ngôi mộ cổ kiến trúc theo phong cách châu Âu. Đó là mộ của 2 vợ chồng người con thứ bảy.

Ông Hùng kể lại, theo lời ông bà, cụ tổ tên là Trần Để còn gọi là Trần Tấn Tới từ Phúc Kiến (Trung Quốc) di cư sang Việt Nam sinh sống thời các Chúa Nguyễn cai trị Đàng Trong (1558-1777). Ban đầu khởi nghiệp, vợ chồng ông Tổ chèo ghe theo các sông rạch chuyên bán trà, thuốc, cốm. Sau một thời gian cần mẫn làm ăn, kiếm được nhiều tiền, ông xây nhà, mua đất, tổ chức sản xuất kinh doanh và trở thành một trong số những phú hộ có tiếng của vùng đất Phong Phú (Cần Thơ bây giờ) thời Pháp thuộc. Người vợ đầu của ông tổ không có con trai. Muốn có người nối dõi tông đường, nên bà tổ đích thân lựa chọn và cưới về cho ông một cô gái địa phương làm vợ kế, sau đó sinh được 8 người con.

Qua chuyện kể của ông Hùng, tôi bỗng có liên tưởng về quá khứ xa xưa trên đất Phong Điền, buổi tiền nhân ta mới khẩn hoang lập nghiệp. Thuở ấy, đất đai bạt ngàn hoang dã. Những lưu dân nghèo sau khi khẩn đất, canh tác vài mùa thường bán lại cho điền chủ! Ông Bang Tá lúc ấy mua và có trong tay hàng ngàn hecta nên “giàu khủng” là chuyện đương nhiên.

Theo ông Nguyễn Văn Tuấn - Trưởng ban Văn hóa Thông tin xã Tân Thới, sắp tới đây, các ngành chức năng sẽ có đề án khai thác di tích này để phục vụ cho du lịch.

phongdien1
Mộ cổ họ Trần.

Chợ nổi Phong Điền

Từ cầu Cái Răng, sông Cần Thơ và lộ Vòng Cung chạy song song với nhau. Khoảng nửa đường ta sẽ gặp chợ nổi Phong Điền nằm ở ngã ba sông, cách thị trấn 200m, gần cầu Tây Đô. Chợ đã có từ lâu đời và nổi tiếng chỉ sau chợ nổi Cái Răng. Chợ nổi Phong Điền nhóm gần như suốt ngày. Thuê một chiếc thuyền chèo giá 100.000 đồng cho một lượt tham quan hơn một tiếng đồng hồ với bốn người, bạn có thể ngồi trên ghe, luồn lách trong chợ nổi để thâm nhập, tìm hiểu sinh hoạt mua bán và thưởng thức thú ẩm thực trên sông. Chợ nổi Phong Điền ngoài hàng hóa nông sản còn có các dịch vụ như ở trên bộ: Các cửa hàng xăng dầu, sửa chữa cơ khí điện máy, nông ngư cơ, bán phân bón, hạt giống, bán thuốc Đông, Tây y. Có đủ món: Chè, cháo, cà phê, hủ tiếu, các món nhậu bình dân.

Tiếng rao hàng lảnh lót của các chị, các cô gái và tiếng sóng vỗ mạn thuyền, cùng tiếng nói cười, chào mời rôm rả, xuồng ghe ngược xuôi tấp nập tạo nên một cảnh quan nhộn nhịp, huyên náo đầy sinh khí! Giá rẻ chưa từng có, một tô bún riêu ngon chưa tới 15.000 đồng, một ly sương sáo chỉ có 5.000 đồng! Người dân mua gánh, bán bưng ở các khu du lịch của Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) có thói quen hiếu khách, thiệt thà giá cả, ít khi “chặt, chém”, chèo kéo, gây phiền hà cho du khách...

Có một tour hấp dẫn mà các công ty du lịch, lữ hành ở Cần Thơ thường tổ chức là đi du thuyền hoặc tàu du lịch, hoặc đò chèo, tùy theo yêu cầu của khách dọc theo sông Cần Thơ từ bến Ninh Kiều đến chợ nổi Phong Điền. Ngồi trên du thuyền khách sẽ ngắm cảnh sông nước, thưởng thức những món món ăn dân dã đặc sắc của vùng sông nước ĐBSCL như: Cá lóc nướng than hồng, ốc bươu nấu tiêu, cá tai tượng chiên xù, lươn um, rắn bông súng nướng, rùa rang muối, chuột nướng chao, canh chua cá bông lau, lẩu mắm cá rô đồng... Cùng lúc nghe đàn ca tài tử với các cô gái Nam bộ mặc áo bà ba xinh đẹp, duyên dáng biểu diễn, phục vụ. Khách cũng có thể dừng lại, lên bộ tham quan các vườn trái cây và thưởng thức, đồng thời tìm hiểu đời sống nông thôn Nam bộ, xem các đồng lúa, nương rẫy, nhà máy xay lúa, cầu ao, bến nước... Đi xe lôi du hành trên đường làng, cũng là một điều thú vị với những ai chưa từng biết đến loại xe đã từng có thời là phương tiện giao thông tiện lợi, chủ yếu, đặc trưng của ĐBSCL vào những mấy mươi năm trước, của thiên niên kỷ trước.

phongdien
Chợ nổi Phong Điền.

Việt Đặng