Phần Lan: Nữ Thủ tướng Marin 34 tuổi trẻ nhất thế giới sắp nhậm chức

(NTD) - Dự kiến vào ngày 10/12, tại thủ đô Helsinki, bà Sanna Marin tuyên thệ nhậm chức, chính thức trở thành tân Thủ tướng Phần Lan trẻ nhất thế giới (Thủ tướng trẻ nhất của quốc gia Bắc Âu này là ông Esko Aho nhậm chức vào năm 1991 khi vừa 36 tuổi). Được biết, sau 181 ngày chấp chính, Thủ tướng Antti Rinne cùng nội các của ông đã từ chức.

Ngày 8/12, sau khi ông Rinne từ chức, đảng Dân chủ xã hội đã lựa chọn và đề cử Bộ trưởng giao thông Phần Lan Sanna Marin vào ghế thủ tướng, thay ông Rinne.

Nữ Thủ tướng trẻ nhất Phần Lan và thế giới

Bà là người trẻ nhất từ trước đến nay của đất nước nhận trọng trách này. Theo Reuters, với thắng lợi vinh quang này, bà Marin, thành viên của đảng chiếm nhiều ghế nhất trong liên minh gồm 5 thành viên bên trong chính phủ, là gương mặt sáng giá nhất trên chính trường Phần Lan và Châu Âu.

Marin
Bà Sanna Marin (trái) đã được đảng Dân chủ Xã hội của bà chọn trở thành Thủ tướng, sau khi ông Antti Rinne từ chức (Ảnh: Reuters)

Phát biểu trước báo giới sau khi giành chiến thắng với cách cách biệt sít sao trước ứng cử viên còn lại là ông Antti Lindtman, bà Marin thừa nhận: "Còn nhiều việc phải làm để xây dựng lại lòng tin đã mất".

Bà Marin sẽ bước vào chính phủ trong bối cảnh Phần Lan từ ngày 8/12 diễn ra cuộc biểu tình dài ba hôm, làm tê liệt hoạt động ở một số công ty lớn nhất nước. Liên đoàn các ngành công nghiệp Phần Lan ước tính các cuộc đình công khiến những công ty mất doanh thu khoảng 500 triệu euro (550 triệu USD).

Liên minh trung tả, bên tham gia chính quyền sáu tháng trước, thống nhất tiếp tục duy trì đường lối chính trị của mình, nhấn mạnh quyết tâm của đảng là hướng tới mục tiêu cân bằng phát thải carbon (không tạo ra phát thải CO2 quá lượng CO2 hấp thu lại, chủ yếu bằng biện pháp trồng cây xanh).

Bà Marin khẳng định sẽ có chương trình liên kết chính phủ để gắn kết liên minh. “Chúng tôi có rất nhiều việc phải làm trước mắt để lấy lại niềm tin” - bà tuyên bố sau khi giành thắng lợi trong cuộc bầu cử ra lãnh đạo đảng Dân chủ Xã hội.

Bà Marin có đường thăng tiến nhanh chóng trong nền chính trị Phần Lan, trở thành người đứng đầu Hội đồng thành phố công nghiệp Tampere khi mới chỉ 27 tuổi. Liên minh cánh tả cầm quyền đồng ý sẽ tiếp tục chương trình nghị sự nhằm theo đuổi mục tiêu chống biến đổi khí hậu.

Tại sao Thủ tướng Rinne từ chức?

Vào chiều 3/12, Thủ tướng Antti Rinne đã đệ đơn từ chức. Sau khi Tổng thống Sauli Niinistö chấp nhận, chính phủ liên minh gồm 5 đảng: Dân chủ Xã hội (SDP) của ông Rinne, Trung tâm, Đảng Xanh, Liên minh cánh tả và đảng Nhân dân Thụy Điển đã tạm ngưng hoạt động.

Marin 1
 Hàng ngàn người biểu tình bên ngoài trụ sở Liên minh Bưu chính và Hậu cần Phần Lan (PAU) tại Helsinki ngày 12/11 để phản đối chính phủ của ông Rinne (Ảnh: AFP)

Ông Rinne từ chức sau những chỉ trích mạnh mẽ của đảng Centre - một đảng trong liên minh, rằng họ không còn lòng tin với ông do cách ông xử lý vụ biểu tình của nhân viên ngành bưu chính vừa qua. Liên minh cánh tả giữa 5 đảng của ông Rinne nhậm chức chỉ chưa đầy 6 tháng trước, sau khi Đảng SDP giành chiến thắng trong cuộc bầu cử Quốc hội hồi tháng 4. Ông Rinne, 57 tuổi, đã làm thủ tướng đúng 181 ngày.

Trong những tuần gần đây, ông Rinne đã phải đối mặt với những chỉ trích nặng nề về cách thức đối phó của ông cùng Bộ trưởng phụ trách Sở hữu Nhà nước Sirpa Paatero với cuộc đình công hai tuần diễn ra vào tháng 11 vừa qua. Đây là cuộc đình công liên quan đến tiền lương và việc cắt giảm công nhân của ngành Bưu chính Nhà nước Phần Lan, và đã lan sang hãng hàng không quốc gia Finnair cùng một số ngành công nghiệp khác.

Dù cho Bộ trưởng Paatero đã từ chức ngày 29/11, cuộc khủng khoảng của ngành bưu chính đã được giải quyết và cuộc biểu tình đã chấm dứt, song ông Rinne vẫn không giữ vững được chiếc ghế thủ tướng cùng nội các của ông. Đảng Centre - một trong 5 thành viên của liên minh cầm quyền, được cho là đã mất niềm tin vào ông Rinne trong việc xử lý cuộc đình công của công đoàn ngành bưu chính, đã khiến cho liên minh bị rạn nứt.

Lòng tin hay trung thực là một tiêu chí cực kỳ được tôn trọng ở Phần Lan. Ngày 29/11, phát biểu về chủ đề của Lễ kỷ niệm Quốc khánh diễn ra vào ngày 6/12, Tổng thống Sauli Niinistö nêu rõ: “Nếu sự dối trá ngày càng phổ biến, Phần Lan sẽ trở nên rất khó sống”.

Sau khi thông qua đơn từ chức của ông Rinne, Tổng thống Phần Lan kêu gọi đảng SDP cùng các đảng liên minh giữ vững sự ổn định và sớm lập lại Chính phủ mới. Tại cuộc họp báo sau khi từ chức, khi được hỏi về danh tính của người kế nhiệm, cựu Thủ tướng Rinne khẳng định: "Chúng tôi có nhiều người có đủ thẩm quyền để làm công việc của thủ tướng. Tôi dự định sẽ tiếp tục làm Chủ tịch Đảng SDP và tranh cử chức vụ đó tại Đại hội đảng vào mùa Hè tới”.

Marin 2
Thủ tướng Antti Rinne (trái) đệ đơn từ chức gửi tới Tổng thống Phần Lan Sauli Niinistö (Ảnh: CNN) 

Trước khi Nghị viện Phần Lan lựa chọn tân thủ tướng, một số ứng cử viên cho chiếc ghế nóng đã dần lộ diện. Trong số đó, hai ứng viên nặng ký là Phó Chủ tịch Đảng SDP kiêm Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Sanna Marin và lãnh đạo nhóm nghị sĩ của SDP Antti Lindtman, 37 tuổi.

Cả hai ứng viên đều bày tỏ thái độ "không trốn tránh trách nhiệm trong tình huống khó khăn này". Giới quan sát bình luận, nếu bà Marin thay thế vị trí của cựu Thủ tướng Rinne, cô sẽ là người thổi làn gió mới vào chính trường Phần Lan vốn lâu nay “xìu xìu, ển ển”.

Phần Lan đang chuẩn bị kết thúc nhiệm kỳ 6 tháng Chủ tịch luân phiên của Liên minh châu Âu (EU). Chính phủ mới, làn gió mới – đó là khẳng định của người sắp làm Thủ tướng Sanna Marin.

Tường Quyên

(Theo CNN, AFP)