Làm sai lệch kết quả bầu cử là hành vi vi phạm pháp luật hình sự

(NTD) - Luật sư Bùi Quang Nghiêm, Phó Chủ nhiệm Đoàn luật sư TP.HCM, Giám đốc Công ty Luật hợp danh Nghiêm & Chính, cho biết khi trao đổi với phóng viên Báo Người Tiêu Dùng xung quanh việc một số cổ đông Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank) tố dấu hiệu gian lận trong bầu cử thành viên Hội đồng Quản trị (HĐQT) nhiệm kỳ 2015-2020.

Làm sai lệch kết quả bầu cử là hành vi vi phạm phá
Luật sư Bùi Quang Nghiêm.

* Luật sư vui lòng cho biết theo quy định của pháp luật thì hướng xử lý như thế nào khi có khiếu nại về kết quả bầu cử thành viên HĐQT một ngân hàng đại chúng như Eximbank?

- Nội dung Điều lệ của Eximbank cụ thể như thế nào thì không được biết nhưng tôi tin chắc chắn rằng Điều lệ Eximbank quy định về vấn đề bầu thành viên HĐQT, bầu các chức danh quản lý rất chặt chẽ và đúng luật. Vì điều lệ ấy đã được thông qua bởi Đại hội đồng cổ đông, được sự chuẩn y, chấp thuận của Ngân hàng Nhà nước (NHNN).

Trong điều lệ của các công ty nói chung và ngân hàng nói riêng thì phần nội dung về nhân sự, chức năng nhiệm vụ của các vị trí lãnh đạo đều được quy định rất rõ, đặc biệt là các vấn đề bầu bán, kiểm phiếu.

Đây là ngân hàng thương mại cổ phần nên việc bầu cử theo nguyên tắc bầu dồn phiếu, do đó tôi nghĩ các cổ đông cho rằng có gian lận về phiếu thì phải có chứng cứ chứng minh. Muốn gian lận trong bầu cử khó lắm vì là bầu dồn phiếu, nhưng đã có khiếu nại thì buộc phải lưu phiếu để giải quyết.

* Nếu trong trường hợp thực sự có gian lận xảy ra phải xử lý như thế nào?

- Có khiếu nại thì phải kiểm phiếu lại để bảo đảm tính minh bạch đúng quy định của pháp luật và đúng Điều lệ của Eximbank. Không chỉ chờ khi có kết luận gian lận hay không mà chỉ cần các cổ đông có khiếu nại thôi thì buộc phải thực hiện việc này.

Trong trường hợp thành viên ban kiểm phiếu khẳng định có gian lận thì càng phải tiến hành kiểm phiếu lại, tiến hành bầu cử lại. Chắc chắn là cơ quan quản lý nhà nước đặc biệt là NHNN sẽ không ra văn bản chuẩn y kết quả bầu cử thành viên HĐQT Eximbank nhiệm kỳ mới nếu có khiếu nại.

* Theo Luật sư thì những cơ sở nào để NHNN không phê chuẩn kết quả bầu cử cũng như không công nhận kết quả Đại hội đồng cổ đông bất thường lần này của Eximbank?

- Nếu như Điều lệ của Eximbank không có thì Luật Doanh nghiệp, cũng như các quy định pháp luật trong hoạt động ngân hàng thương mại cổ phần, Luật Khiếu nại tố cáo sẽ điều chỉnh để xem xét lại khiếu nại của cổ đông liên quan đến kết quả bầu cử. Có gian lận hay không có gian lận mà có khiếu nại thì phải xem xét lại.

Muốn bảo vệ uy tín, minh bạch khi có cổ đông khiếu nại thì Eximbank cần phải thông báo kiểm phiếu lại với một thành phần kiểm phiếu khác, có thể là độc lập. Đừng ngại mất thời gian để làm chuyện đó. Nếu thực sự không gian lận thì một lần nữa khẳng định uy tín quản trị của Ngân hàng. Còn nếu có gian lận thì phải bầu lại.

Tôi tin rằng Điều lệ ngân hàng có quy định cụ thể để giải quyết các vấn đề này, nếu không có thì vận dụng các quy định của pháp luật trong hoạt động ngân hàng thương mại cổ phần để xử lý.

* Nếu có kết luận gian lận trong trường hợp này thì hành vi đó có thể bị xử lý hình sự không, thưa Luật sư?

- Nếu như cố ý làm sai lệch kết quả bầu cử như là gian lận trong việc kiểm phiếu, phát hành phiếu… thì đây là hành vi vi phạm pháp luật hình sự. Tội phạm này được quy định tại Điều 127 Bộ luật hình sự sửa đổi, bổ sung năm 2009.

* Trường hợp cụ thể, cổ đông “tố” có một cá nhân không nằm trong danh sách thành viên ban kiểm phiếu được đại hội cổ đông bất thường thông qua nhưng vẫn ra vào phòng kiểm phiếu để “chỉ đạo” việc kiểm phiếu, thì đây có thể được xem là hành vi gian lận trong tiến trình bầu cử không?

- Vi phạm. Không được phép. Trong trường hợp này là hoàn toàn sai luật. Chỉ những ai đủ tư cách nằm trong thành viên ban kiểm phiếu được đại hội đồng cổ đông chỉ định và biểu quyết thông qua thì mới được tham gia kiểm phiếu, hay được đi lại trong phòng kiểm phiếu.

* Xin cảm ơn Luật sư!

Điều 127 Bộ luật Hình sự năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009) quy định về Tội làm sai lệch kết quả bầu cử

 

* Dấu hiệu pháp lý

- Khách thể: Tội phạm này xâm phạm đến quyền bầu cử của công dân. Cụ thể là xâm phạm đến quyền đúng đắn của kết quả bầu cử làm cho kết quả bầu cử không phản ánh đúng hiện thực khách quan.

- Khách quan: là hành vi làm cho kết quả bầu cử không phản ánh đúng với thực tế khách quan của cuộc bỏ phiếu bằng các thủ đoạn:

+ Giả mạo giấy tờ: Bằng mọi cách chữa nội dung các giấy tờ có liên quan đến kết quả bầu cử.

+ Gian lận phiếu: Làm sai lệch số lượng phiếu bầu như kiểm phiếu không đúng, rút bớt số phiếu, tăng số phiếu..

+ Dùng thủ đoạn khác như đánh tráo hòm phiếu thật trong đó có kết quả bầu cử bằng hòm phiếu giả

* Hình phạt

1. Người nào có trách nhiệm trong việc tổ chức, giám sát việc bầu cử mà giả mạo giấy tờ, gian lận phiếu hoặc dùng thủ đoạn khác để làm sai lệch kết quả bầu cử, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến hai năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ một năm đến ba năm:

A) Có tổ chức;

B) Gây hậu quả nghiêm trọng.

3. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ một năm đến năm năm.

 Quang Tuyến