Khó khăn chung và... thuận lợi riêng trong dịch bệnh Corona

(NTD) - Bên cạnh e ngại về dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán thì nỗi lo virus Corona (nCoV) sẽ khiến nền kinh tế thiệt hại đang chực chờ. Tuy nhiên, lại có những ngành, dịch vụ sẽ hưởng lợi trong ngắn hạn và góp phần không nhỏ ngăn chặn đà sụt giảm do căn bệnh trên gây ra.

Từ khó khăn chung...

Trong cuộc họp gần đây, Chính phủ nhận định dịch nCoV cũng có thể tác động 2 chiều lên tăng trưởng kinh tế, dù dự kiến yếu tố tiêu cực có thể nhiều hơn tích cực. Sẽ có các ngành bị tác động tiêu cực trực tiếp như dịch vụ lưu trú và ăn uống, vận tải hành khách; sản xuất, nuôi trồng, chế biến nông sản - thủy sản xuất khẩu sang Trung Quốc; bán lẻ hàng hóa, dịch vụ trực tiếp qua quầy, bán hàng truyền thống; vui chơi, giải trí; giáo dục đào tạo...

Bên cạnh đó, sẽ có những ngành bị tác động 2 chiều như: dệt may, da giày, thiết bị điện tử, logistics... do nhu cầu tiêu dùng trong nước, xuất khẩu có thể giảm, nguồn nguyên liệu nhập khẩu từ Trung Quốc gặp khó khăn trong thời gian bùng phát dịch nhưng vẫn có thể có hiệu ứng thay thế hàng xuất khẩu của Trung Quốc giúp hạn chế bớt tác động tiêu cực do Hồ Bắc là thủ phủ sản xuất hàng dệt may, thép, hóa dầu, ô tô...

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho rằng cũng sẽ có những ngành được hưởng lợi như dược phẩm, vật tư y tế; chăm sóc sức khỏe; thương mại điện tử; dịch vụ giao hàng cá nhân; điện; nước...

Theo tính toán của các bộ, ngành chức năng như: Công thương, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Giao thông vận tải, Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, dịch nCoV cũng sẽ tác động trực tiếp và gián tiếp tới nhiều ngành, lĩnh vực. 

Hình ảnh đường phố Nha Trang và Đà Nẵng, nơi đón tới hàng triệu lượt du khách hàng năm vắng lặng trong mấy ngày qua cũng đã cho thấy ảnh hưởng của dịch bệnh lớn mức nào.

Còn theo Bộ trưởng Bộ Công thương Trần Tuấn Anh, trong trường hợp dịch sớm được kiểm soát trong ngắn hạn (dưới 3 tháng), dự kiến trong quý 1/2020, xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc có thể giảm khoảng từ 400 - 600 triệu USD, tương đương mức giảm khoảng 5-8%, tùy theo diễn biến của dịch.

... Đến cơ hội riêng

Trong khi đó, hàng loạt ngành hàng khác lại có cơ hội trong khó khăn chung này. Tại Việt Nam, cổ phiếu của một số công ty ngành dược phẩm cũng được hưởng lợi nhờ tâm lý thị trường trong ngắn hạn. Chỉ trong ba phiên giao dịch đầu năm, cổ phiếu của các hãng dược như DHT tăng 22,5%, AMV tăng 17%, DHG tăng hơn 16,5%...

Theo nhận định của CTCP Chứng khoán VNDirect, những ngành mà Việt Nam và Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh trong lĩnh vực xuất khẩu có thể ghi nhận đơn hàng gia tăng trong ngắn hạn do sự chuyển dịch tạm thời từ Trung Quốc sang Việt Nam như dệt may và da giày.

Tuy nhiên, hai ngành này phụ thuộc nhiều nguồn nguyên vật liệu Trung Quốc, nên hoạt động sản xuất doanh nghiệp có thể bị gián đoạn do thiếu nguồn cung nguyên liệu.

Ngược lại, doanh nghiệp trong nước cung cấp nguyên vật liệu cho ngành dệt may, thép, săm lốp có thể được hưởng lợi trong ngắn hạn khi các nhà cung cấp Trung Quốc đang lao đao.

Vì vậy, VNDirect nhận định, dịch nCoV có tác động trung tính và khó lượng hóa đến ngành dệt may và da giày. Còn mức ảnh hưởng của dịch viêm phổi tới các ngành như thép, săm lốp là nhỏ.

VNDirect còn cho rằng, các doanh nghiệp được phép nhập khẩu thuốc (đặc biệt là thuốc đặc trị) và các công ty phân phối, sản xuất vật tư y tế mới là doanh nghiệp chính được hưởng lợi.

Đa phần doanh nghiệp dược trong nước chủ yếu sản xuất các sản phẩm kháng sinh, thuốc chữa bệnh đơn giản và thực phẩm chức năng, vì vậy họ sẽ không được hưởng lợi từ sự bùng phát của dịch.

Bên cạnh ngành dược, bộ phận phân tích của CTCP Chứng khoán SSI nhận định trong quý 1/2020, các nhà máy nhiệt điện khí sẽ được hưởng lợi từ giá dầu thô sụt giảm. Điều này xuất phát từ nhu cầu tiêu thụ dầu thô từ Trung Quốc có thể sẽ giảm cũng như giá khí thấp hơn vì cơ chế giá mua khí NT2 là 46% giá dầu FO trung bình tháng tại thị trường Singapore. 

Đánh giá tương lai xa hơn, sau khi dịch bệnh được ngăn chặn, CTCP Chứng khoán KB dự báo nhóm ngành ngân hàng và xây dựng hạ tầng kỳ vọng được hưởng lợi trong thời gian tới nếu nhà điều hành nới tăng trưởng tín dụng khi mục tiêu tăng trưởng GDP 6,8% gặp khó khăn.

ANZ dự đoán, GDP của Việt Nam trong quý 1/2020 có thể bị mất 0,8% do ảnh hưởng từ dịch nCov; vì vậy, KB nhận định, nhiều khả năng nhà điều hành có thể nới tăng trưởng tín dụng nếu mục tiêu tăng trưởng GDP không đạt được.

Tuy nhiên, CEO và lãnh đạo nhiều doanh nghiệp đang có lợi khi dịch bệnh đang tiếp diễn khẳng định họ không muốn thu lợi như vậy lâu dài vì virus Corona được chặn đứng sớm ngày nào, cái lợi chung sẽ lớn thêm ngày đó mà doanh nghiệp mình mới phát triển bền vững được.

Tổng Giám đốc một công ty sản xuất trang thiết bị y tế cho hay: “Không ai muốn toàn xã hội bị thiệt hại để mình có thêm lợi nhuận, Chúng tôi sẵn sàng san sẻ với khó khăn chung và mong muốn dịch bệnh nhanh chấm dứt”. Có lẽ đó cũng là mong muốn chung của bất cứ ai dù đang chịu thiệt trong dịch bệnh hay hưởng lợi “bất đắc dĩ” vì căn bệnh quái ác này.

Phan Nguyễn