Hoa Kỳ: Tổng thống Trump tuyên bố rút khỏi cuộc gặp thượng đỉnh với ông Kim

(NTD) - Ngày 25/5, Tổng thống Donald Trump tuyên bố rút khỏi cuộc gặp thượng đỉnh với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un. Tuy sau đó phía Bình Nhưỡng nói “Triều Tiên sẵn sàng nói chuyện với Mỹ bất cứ lúc nào và cách nào”, nhưng tình hình đang căng như sợi dây đàn khi ông Trump cảnh báo Triều Tiên rằng quân đội Mỹ sẵn sàng hành động. Nhân vụ này, người tiêu dùng thế giới đang chịu thiệt hại khi giá dầu tăng cao.

 Tại sao hủy cuộc gặp?

Tổng thống Trump nói ông quyết định hủy cuộc họp do "thái độ giận dữ điên cuồng và công khai thù nghịch" trong tuyên bố gần đây của Triều Tiên. Ông nói sẽ là "không thích hợp" nếu vẫn tổ chức cuộc họp thượng đỉnh như dự kiến tại Singapore vào ngày 12/6 tới đây.

Trong lá thư gửi nhà lãnh đạo Kim Jong-un, Tổng thống Trump nói ông rất mong sẽ gặp gỡ ông Kim "vào một ngày nào đó".

"Ông nói về năng lực hạt nhân của ông, nhưng năng lực hạt nhân của chúng tôi cũng rất to lớn, rất mạnh, cho nên tôi cầu Chúa là chúng sẽ không bao giờ phải dùng đến" - ông viết thêm.

Trước đó, vào hôm thứ Năm, Thứ trưởng Ngoại giao Triều Tiên Choe Son-hui gọi các bình luận của Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence (người nói rằng Triều Tiên "có thể sẽ kết thúc như Libya") là "ngu xuẩn". Được biết, lãnh đạo Libya Muammar Gaddafi đã bị các phiến quân giết chết hồi 2011, tám năm sau khi từ bỏ vũ khí hạt nhân.

Choe Son-hui, người đã từng tham gia vào nhiều cuộc tiếp xúc ngoại giao với Mỹ trong 10 năm qua, nói Triều Tiên sẽ không "cầu xin" cuộc đối thoại, và cảnh báo về một "cuộc trình diễn hạt nhân" nếu các biện pháp ngoại giao không đem lại kết quả.

TrumpKim5a
 
 
TrumpKim5c

 Tổng thống Donald Trump tuyên bố hủy cuộc họp thượng đỉnh Mỹ-Triều (Ảnh: Getty)

Thượng đỉnh Trump-Kim bị hủy, chuyện gì xảy ra tiếp theo?

Theo các phân tích gia, việc hủy cuộc họp thượng đỉnh có thể đưa Washington và Bình Nhưỡng trở lại con đường đối đầu. Trong cuộc trả lời phỏng vấn ngay trong ngày 24/5 (giờ Washington) tại phòng Roosevelt của Nhà Trắng, Tổng thống Trump khẳng định rằng quyết định của ông là một "bước lùi ghê gớm" và cảnh báo Triều Tiên rằng quân đội Mỹ sẵn sàng hành động nếu như Bình Nhưỡng có bất cứ hành động "dại dột và liều lĩnh" nào.

Tuy vậy, ông Trump vẫn để ngỏ cánh cửa để làm mới sự tan băng ngoại giao. "Nếu và khi ông Kim Jong-un lựa chọn tham gia vào cuộc đối thoại và hành động mang tính xây dựng, tôi vẫn chờ đợi" - ông nói.

Câu hỏi lúc này là chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo? Vipin Narang - chuyên gia hạt nhân tại Viện Công nghệ Massachussetts (Mỹ), đưa ra 4 kịch bản có thể xảy ra:

Thứ nhất, cả hai bên có thể đi đến quyết định trì hoãn hội nghị vì họ nhận ra còn khác biệt quá xa về vấn đề phi hạt nhân hóa. Điều này cho phép Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo và các nhân viên cấp thấp hơn thêm thời gian để nối cây cầu bắc qua khoảng trống giữa hai nước. Và nếu cả hai đi đến một sự nhất trí nào đó, thì tiếp đến hai nhà lãnh đạo có thể gặp gỡ để thảo luận một thỏa thuận.

Thứ hai, Washington và Bình Nhưỡng trì hoãn hội nghị nhưng không đạt được tiến bộ đáng kể nào hướng tới một thỏa thuận về phi hạt nhân hóa, do cả hai vẫn còn khác biệt về việc chấm dứt chương trình hạt nhân Triều Tiên - là khả năng dễ xảy ra nhất.

Thứ ba, “quá trình tăng nhiệt diễn ra cũng nhanh như khi nó tan đi, và chúng ta sẽ quay trở lại thời điểm 2017”, có nghĩa là Triều Tiên có thể quay trở lại thử tên lửa, và Mỹ có thể áp đặt các lệnh trừng phạt.

Và thứ tư, những lời khẩu chiến nảy lửa giữa ông Trump và ông Kim hồi năm 2017 trở thành sự thực: Hai bên đi tới chiến tranh. Chính quyền Tổng thống Trump có thể theo đuổi “phi hạt nhân hóa bằng vũ lực", "sử dụng một cuộc gặp thượng đỉnh thất bại để làm bằng chứng rằng, giải pháp ngoại giao là vô ích".

Triều Tiên: Sẵn sàng nói chuyện với Mỹ?

Trong tuyên bố được phát đi bởi hãng thông tấn trung ương Triều Tiên (KCNA), Thứ trưởng Ngoại giao Triều Tiên Kim Kye Gwan nhận định những nỗ lực của Tổng thống Trump là "chưa từng có tiền lệ bởi bất kỳ Tổng thống Mỹ nào, và vì thế, chúng tôi sẵn sàng nói chuyện với Mỹ bất cứ lúc nào và cách nào".

TrumpKim5b
Lá thư ông Trump gửi nhà lãnh đạo Kim Jong-un (Ảnh: CNN)

"Chúng tôi, một lần nữa, muốn nói với nước Mỹ rằng chúng tôi để ngỏ khả năng giải quyết vấn đề với Mỹ vào bất cứ thời điểm nào và bằng bất kỳ cách nào" - tuyên bố của Triều Tiên nhấn mạnh.

Về quyết định này, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in đã triệu tập một cuộc họp khẩn của Hội đồng An ninh quốc gia vào lúc nửa đêm. Ông Moon cho rằng cách truyền đạt thông tin giữa Mỹ và Triều Tiên như hiện nay là có vấn đề, góp phần dẫn tới quyết định của ông Trump, kêu gọi cả hai ông nên nói chuyện trực tiếp để giải quyết vấn đề.

Một quan chức cấp cao (giấu tên) trong Nhà Trắng tiết lộ rằng Washington quyết định hủy thượng đỉnh Mỹ - Triều vì Bình Nhưỡng "hứa thật nhiều nhưng thất hứa cũng thật nhiều".

"Trong chuyến đi thứ hai của Ngoại trưởng Mike Pompeo tới Triều Tiên, Bình Nhưỡng hứa hai bên sẽ gặp nhau tại Singapore hồi tuần rồi để chuẩn bị công tác hậu cần cho cuộc họp thượng đỉnh, nhưng khi một đội tiền trạm của Nhà Trắng tới đó, người Triều Tiên đã không xuất hiện. Họ để chúng tôi đứng đấy, đợi và đợi. Họ chẳng nói gì với chúng tôi cả!".

Triều Tiên thậm chí đã cắt kênh liên lạc trực tiếp với Mỹ và hôm 24/5 tuyên bố sẵn sàng đối đầu hạt nhân với Mỹ. "Kết hợp với những lời hứa đã bị Triều Tiên phá vỡ trong những tuần vừa qua, đó rõ ràng cho thấy một sự thiếu niềm tin sâu sắc... buộc Mỹ phải dừng lại" - quan chức này khẳng định.

Một điều rõ ràng là, “trâu bò húc nhau, ruồi muỗi chết”, thiệt hại sau tuyên bố của Tổng thống Trump hủy cuộc họp thượng đỉnh thuộc về người tiêu dùng thế giới: Giá dầu tăng vọt, và giá vàng cũng chuẩn bị tăng!

                                                                                                                                                Lê Miên Tường