Hàng ngàn công nhân của hãng xe Volvo có nguy cơ mất việc

(NTD) - Nghiệp đoàn công nhân xe hơi Mỹ (UAW) và AB Volvo - công ty mẹ của công ty chế tạo xe tải Mack Truck sẽ tiếp tục đàm phán hợp đồng vì có ít nhất 3.500 nhân viên thời vụ làm việc tại 3 bang tiếp tục đình công.

Công nhân từ 6 nhà máy của công ty chế tạo xe tải Mack Truck ở các bang Pennsylvania, Maryland, đã bắt đầu đình công vào ngày 12/10, khi hết hạn hợp đồng vào ngày 1/10. Sau một vài lần gia hạn hợp đồng ngắn hạn, các bên đã không đạt được thỏa thuận, dẫn đến cuộc đình công đầu tiên của UAW-Mack sau 35 năm.

“Chúng tôi rất thất vọng vì công ty đã không cung cấp bất kỳ lời đề nghị đáng kể nào trước ngày hết hạn 1/10 hoặc trong các cuộc họp tiếp theo được tổ chức trong khoảng thời gian chúng tôi gia hạn hợp đồng” - ông Ray Curry, đại diện của UAW đã viết trong một lá thư gửi cho Volvo Trucks khi bắt đầu cuộc đình công.

UAW đã xác định một loạt các vấn đề vẫn chưa được giải quyết, bao gồm tăng lương, phí bảo hiểm, lịch nghỉ lễ, mối quan tâm về sức khỏe và an toàn, nghỉ hưu, hợp đồng phụ và nhân viên tạm thời, bảo hiểm y tế.

Volvo cũng đã nhiều lần nhượng bộ thông qua các cuộc đối thoại. Ông Martin Weissburg, Giám đốc Điều hành Mack Truck, nói: “Chúng tôi rất ngạc nhiên và thất vọng về việc UAW quyết định bãi công thay vì cho phép các công nhân duy trì làm việc trong khi các bên tiếp tục thương lượng”.

a
Gần 3.600 công nhân nhà máy sản xuất xe tải Mack Truck đình công.

Ông John Miess, người phát ngôn của Volvo, nói rằng công ty đã đưa ra một lời đề nghị trước khi cuộc đình công bắt đầu, trong đó bao gồm sự gia tăng đáng kể cả về lương lẫn các lợi ích cho nhân viên của chúng tôi.

Ông Miess cho biết, do ảnh hưởng của cuộc đình công tại nhà máy Hagerstown đã khiến cơ sở sản xuất xe tải rộng 1,6 triệu m2 New River Valley (bang Virginia) sẽ phải dừng sản xuất vào ngày 28/10 tới, dẫn đến việc sa thải tạm thời khoảng 3.000 nhân viên. Nhà máy Hagerstown sản xuất động cơ, truyền động và trục cho nhà máy New River Valley, cơ sở sản xuất xe tải lớn nhất của Volvo trên thế giới.

Giống như 2 nhà máy Macungie và Hagerstown, New River Valley là niềm tự hào của hãng xe Volvo đến từ Thụy Điển. Công ty đã liên tục khẳng định vị thế tại Mỹ - tất cả các xe tải của họ cung ứng cho thị trường Bắc Mỹ đều được sản xuất tại đây. Ông Weissburg nói rằng công ty không có kế hoạch đóng cửa bất kỳ cơ sở sản xuất nào tại Hoa Kỳ.

Tuy nhiên, các công nhân Nghiệp đoàn UAW đình công vì muốn có thêm sự bảo đảm từ công ty. Trong một tuyên bố được đưa ra vào tuần rồi, ông Curry đã nhắc lại lập trường của UAW rằng các thành viên của nghiệp đoàn và các nhân viên khác của Mack Truck xứng đáng có được công việc ổn định cho tương lai. Công nhân chỉ đơn giản đình công đòi lại nhân phẩm, trả lương công bằng và công việc bảo đảm.

Cuộc đình công diễn ra trong bối cảnh các nhà sản xuất xe tải bước vào giai đoạn đi xuống của chu kỳ sản xuất. Các hoạt động kinh tế và sản xuất chậm lại đã góp phần làm giảm triển vọng ngành vận tải hàng hóa và càng trở nên tồi tệ hơn bởi cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung Quốc leo thang. Những điều này đã làm các đơn đặt hàng xe mới sụt giảm nghiêm trọng. Từ tháng 1-9/2019, dữ liệu từ Công ty Nghiên cứu Công nghiệp ACT cho thấy đơn hàng đối với dòng xe đầu kéo Class 8 (xe đầu kéo hạng nặng vận chuyển hàng hóa trên đường cao tốc) đã sụt giảm 21%.

Trong khi đó, theo ông Kenny Vieth, Chủ tịch và cũng là nhà phân tích cao cấp của ACT, hoạt động sản xuất của năm 2019 đã đạt đỉnh khiến cho lượng xe mới tồn kho đạt con số kỷ lục. Đến cuối tháng 9, toàn ngành tồn khoảng 82.500 chiếc. “Nếu như chúng ta nhìn vào mục tiêu tồn kho của ngành từ nay đến hết năm 2020, con số lý tưởng là phải giảm xuống còn 45.000-50.000 chiếc. Vấn đề là khi qua năm 2020 làm thế nào để thanh toán số hàng tồn kho đó?” - Ông Vieth cho biết.

Vì lượng hàng tồn kho chồng chất trong năm nay, các nhà sản xuất bắt đầu thu hẹp sản xuất và lao động. “Ngành này đã bắt đầu giảm tốc khi nghiệp đoàn quyết định đình công” - ông Vieth nói. “Các đối tác cung cấp và đại lý cấp hai, cấp ba đã phải giảm sản lượng ngay sau ngày Lễ Lao động vừa qua. Vì vậy, chưa kể đến cuộc đình công thì chúng ta đã bắt đầu thấy tác động của cầu yếu, cung mạnh và hàng tồn kho kỷ lục”.

Ông Don Ake thuộc Công ty Nghiên cứu Vận tải đường bộ FTR lưu ý rằng, cuộc đình công sẽ có tác dụng âm thầm, bởi vì sản lượng xe tải năm 2019 nói chung là rất cao. Tuy nhiên, một khi chúng ta đã bước sang quý 4, sản lượng bắt đầu giảm đáng kể và chúng ta sẽ chứng kiến điều đó vào năm 2020.

Ông Martin Lundstedt, Giám đốc Điều hành của Volvo, cho biết trong báo cáo quý 3/2019, đơn đặt hàng xe tải tại thị trường Bắc Mỹ đã giảm 81%. Lundstedt cho rằng sự sụt giảm bất thường này là do mức đặt hàng tăng cao trong năm 2018, hiện công ty đã giảm khối lượng sản xuất và sẽ thực hiện các điều chỉnh tiếp theo trong các quý tới. Năm 2020, công ty hy vọng mức giảm của thị trường sẽ trở về mức bình thường ở cả châu Âu và Bắc Mỹ.

Tất nhiên, Volvo chỉ là một phần trong bức tranh lớn của ngành. Trên toàn ngành, ACT dự báo sản lượng đối với dòng xe tải hạng nặng Class 8 tại Bắc Mỹ trong năm nay là 345.000 chiếc, và cho năm tới là 238.000 chiếc.

Việc hợp đồng lao động của các công nhân trong Nghiệp đoàn UAW hết hạn trong lúc này cộng với việc toàn ngành đang quan tâm xử lý hàng tồn hơn là gia tăng sản xuất dẫn đến nhiều thách thức trong việc gia hạn hợp đồng.

Từ đó, cả ông Ake và Vieth đều đồng ý rằng nếu cuộc đình công xảy ra cách đây 4-6 tháng trước, bức tranh đã khác. Lúc đó, các nhà máy sản xuất với cường độ cao, riêng trong tháng 6 và 7 đạt mức cao nhất trong 12 năm qua. Nếu hoạt động sản xuất tại các nhà máy chính có đình trệ thì cũng chỉ có một chút trục trặc nhỏ ở trong chuỗi cung ứng. Người lao động lúc đó cũng sẽ thuận lợi trong việc thương lượng ký lại hợp đồng hơn.

Tuy nhiên, không vì thế mà Volvo không muốn đạt được thỏa thuận với Nghiệp đoàn UAW, đặc biệt khi Volvo muốn duy trì cam kết với ngành sản xuất của Mỹ. Để phản hồi về cuộc đình công của công ty vừa qua, ông Lundstedt, CEO của Volvo, đã đề nghị một thỏa thuận hợp lý, đặc biệt là khi công ty cạnh tranh với các đối thủ đang sản xuất ở các nước có chi phí thấp hơn.

Từ chối trả lời về khả năng kéo dài cuộc đình công, ông Lundstedt nói, điều quan trọng là công ty hiểu rằng một thỏa thuận hợp lý là điều bắt buộc. Chúng tôi hy vọng rằng có thể đạt được thỏa thuận sớm nhất có thể.

“Chúng tôi rất thất vọng vì công ty đã không cung cấp bất kỳ lời đề nghị đáng kể nào trước ngày hết hạn 1/10 hoặc trong các cuộc họp tiếp theo được tổ chức trong khoảng thời gian chúng tôi gia hạn hợp đồng” - ông Ray Curry, đại diện của UAW.

Lê Phan (Theo CNBC)