Dở khóc, dở cười vì “mấy ông” chống ngập ở TP.HCM nâng cao nền đường

(NTD) - Thời gian qua, nhiều tuyến đường trên địa bàn TP.HCM được nâng cao để chống ngập, khiến không ít người dân lâm cảnh dở khóc, dở cười khi căn nhà của gia đình bỗng nhiên trở thành giống cái... hang chuột!

“Bỗng dưng” nhà biến thành... hang

ngap nuoc
Chống ngập bằng cách nâng nền đường lên gần lút đầu người khiến người dân hết sức khổ sở.
ngap nươc3
Muốn vào nhà phải “chui hầm” ở quận Bình Tân

Từ dốc cầu Sài Gòn rẽ phải sang đường Trần Não, Q.1, chúng tôi ghé vào tiệm giặt ủi (số nhà 82) của anh Phước. Dẫu có bề ngang hơn 6 m nhưng giờ đây toàn bộ mặt tiền tiệm đã “hạ thổ” gần 0,5 m so với nền đường, nên việc ra vào hết sức khó khăn. Nghe hỏi, đã có cách gì khắc phục tình trạng này, anh Phước gãi đầu, “lăn tăn”: “Nhà tôi thuê nên cũng chưa biết tính sao. Nếu nâng nền thì sẽ đụng trần, còn làm bậc cho khách thì vướng cửa và khách cũng sẽ không muốn bước xuống thang!”.

Chung cảnh ngộ, một phụ nữ là hàng xóm của anh Phước than: “Làm đường sao kỳ quá, khiến dân thiệt đủ bề, chẳng buôn bán được gì. Nhà tôi giờ thấp hơn đường, hệt cái hầm, đành phải đóng cửa để sửa. Nhưng sửa cũng rất tốn kém vì nhà kế bên có 70 m2, sửa hết gần 300 triệu đồng. Trong khi nhà tôi, bề ngang hơn 8 m, sâu mấy chục mét, chắc tốn hơn nhiều!”.

Tiếp lời, ông Hồ Nghĩa Phương (54 tuổi), có nhà bên dãy số lẻ: “Bây giờ nhà tôi bị thấp hơn mặt đường đến 1 m, nên đành phải đập bỏ, xây lại. Chú thấy đấy, rất nhiều hàng quán đã phải đóng cửa vì đã biến thành hầm!”.

ngap nuoc5Đường Kinh Dương Vương được đổ đá cao hơn nền nhà dân cả mét

Tình trạng nhà bị “hạ thổ” chẳng phải chỉ xảy ra Q.2. Không ít cư dân tại hẻm 547 Kinh Dương Vương, Q.6 cũng kêu trời vì nhà “bỗng dưng” thấp hơn đường từ 0,5-1 m. Ông Nguyễn Thanh Vân, một cư dân lâu năm trong hẻm cho biết, từ khi đường nâng cao, hằng ngày ông và các thành viên trong gia đình vào nhà chẳng khác gì chui hang. Còn xe máy phải gửi bên ngoài, vừa tốn tiền gửi xe vừa tốn tiền xe ôm đi từ nhà ra chỗ gửi xe và ngược lại.

Được biết, trưa 27/5/2016, trên đường Kinh Dương Vương, các nhà thầu đã bắt đầu đổ đá và xây công trình phụ cao ngang thân người. Cơ quan chức năng cũng đã vạch sơn trên tường nhà dân, thể hiện độ cao của mặt đường mới. Và, “kéo theo” những “động thái” đó là nhiều hộ kinh doanh phải đóng cửa vì buôn bán ế ẩm, cũng như không ít gia đình đã bắt đầu nâng nền để chạy đua với việc nâng đường!

Tuy nhiên, không phải nhà nào cũng có thể nâng nền do chiều cao của trần nhà có hạn và cũng do không đủ tiền. Bà Nguyễn Thị Nga (có nhà đối diện với nhà ông Vân) lo lắng, nếu nâng nhà gần 1 m, gia đình bà sẽ không biết kiếm đâu cho đủ kinh phí. “Nhà nước nâng đường chống ngập mà nhà dân trở thành hầm thì chống ngập còn có ý nghĩa gì?” - bà nói.

Giải pháp chưa căn cơ

ngap nuoc2Bên trong căn nhà như hầm tại Q.Bình Tân

ngap nuoc4
Đường Hồng Hà Q.Tân Bình có vỉa hè cao hơn mặt đường

Tình trạng ngập úng tại TP.HCM có nhiều nguyên do, trong đó nguyên nhân chính là hệ thống cống thoát nước không bảo đảm. Kế đến là do cốt nền đô thị thấp hơn cốt chuẩn, gây ngập trên diện rộng. Thời gian qua, TP.HCM đã đầu tư xây dựng hàng loạt tuyến cống thoát nước chính, đồng thời nâng cao nhiều tuyến đường. Và hiệu quả (cũng là hậu quả), đường hết ngập nhưng nhà dân hai bên càng ngập nặng do biến thành hầm... Bởi thế, nâng đường để chống ngập ở nhiều khu vực không phải là cách giải quyết hữu hiệu, vì thực chất, chỉ là đưa nước từ chỗ cao sang chỗ thấp, hay chuyển ngập nước từ điểm này sang điểm khác, dẫn đến tình trạng, những tuyến đường chính được tôn cao, hết ngập thì các con hẻm lại trở thành “hồ chứa”!

Đành rằng, trong quá trình triển khai xây dựng, nâng cấp đường, chỗ nào cốt nền thấp thì nâng, chỗ nào cao thì hạ thấp nhằm đồng bộ toàn tuyến, nhưng người dân thì không phải ai cũng đủ tiền, thời gian, công sức để cứ lâu lâu lại phải nâng nền, hạ nền theo... dự án sửa đường. Điều này đã khiến nhiều người đành phải chấp nhận “sống chung với nhà nổi, nhà chìm”!

Theo các chuyên gia cầu đường, ở các nước, mỗi khi sửa đường, người ta đều cạo hết lớp nhựa cũ rồi mới trải tiếp lớp mới để bảo đảm cốt nền đường. Thế nhưng, tại TP.HCM người ta đã không làm vậy mà “vô tư” đắp lớp nhựa mới lên trên mặt đường cũ. Bởi vậy, con đường sau mỗi lần sửa, lại cao hơn lên vài tấc. Cũng theo các chuyên gia, điều quan trọng nhất, là phải có quy chuẩn chung về cốt nền xây dựng. Ngoài ra, cần có sự kiểm tra, xử lý nghiêm đối với các trường hợp xây nhà, làm đường không tuân theo cốt nền đã quy định, công bố. Bên cạnh đó, cũng cần có chế tài mạnh đối với các địa phương, trong quá trình cấp phép xây dựng đã để xảy ra tình trạng “loạn” cốt nền!...

Mới đây, tại TP.HCM đã diễn ra cuộc hội thảo về giải pháp chống ngập, ứng phó với biến đổi khí hậu. Tại hội thảo này, nhiều nhà khoa học đã đưa ra những ý kiến xác đáng. Đơn cử, PGS-TS Nguyễn Minh Hòa (Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn TP.HCM) cho rằng: “Việc nâng đường chống ngập chỉ là giải pháp tình thế. Bởi, chống ngập theo kiểu “Sơn tinh” nâng đường, nâng nhà, sẽ không biết bao giờ mới kết thúc”! Theo ông, cần phải có những giải pháp căn cơ, như xây thêm hồ chứa nước, mảng xanh... để góp phần chống ngập.v.v...

Không chỉ có nhà “chìm”, mới đây lại “bỗng” xuất hiện hàng loạt “nhà nổi” (tại đường Bạch Đằng, Q.Tân Bình). “Số là”, trước đây khu vực này thường xuyên bị ngập nên nhiều nhà xây mới đã nâng cao nền. Khi dự án nâng cấp mở rộng đường Bạch Đằng và Hồng Hà triển khai, ở nhiều đoạn, mặt đường được hạ thấp, khiến nhiều ngôi nhà “trồi” cao hơn mặt đường cả mét, làm cho gia chủ, muốn vào nhà phải leo bằng cầu thang hệt như leo lên nhà sàn!

 Cao Tuấn