Châu Âu bỏ hiệp định điều phối vàng, thị trường vàng biến động?

(NTD) - Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), cuối tháng 7 cho biết các ngân hàng trung ương của lục địa này đã từ bỏ hiệp định về điều phối hoạt động bán vàng (ACGS) vốn kéo dài đã 20 năm qua.

Trong thông báo, ECB cho biết các bên ký kết xác nhận rằng “vàng vẫn là một yếu tố quan trọng của hệ thống dự trữ tiền tệ toàn cầu và tiếp tục mang lại lợi ích đa dạng hóa các kênh tài sản”. ECB cũng nói rằng hiện không có ngân hàng trung ương nào thuộc Liên minh châu Âu (EU) “chữa cháy” bằng biện pháp “nóng” là tung vàng thỏi ra thị trường.

Trong thập niên 1990, việc bán hàng đơn lẻ thường được bí mật thực hiện bởi các ngân hàng trung ương nhiều nước châu Âu, trong khi họ đang nắm giữ một số kho dự trữ vàng lớn nhất hành tinh. Do vậy, giá vàng giảm có khi xuống đáy, tự làm suy yếu vị thế như một tài sản dự trữ ổn định của thứ kim loại quý giá này.

ACGS được ký kết vào năm 1999 giữa 15 ngân hàng trung ương châu Âu tại Frankfurt, Đức với mục đích ban đầu là “hạn chế việc mua bán vàng tự do, giới hạn số lượng vàng mà mỗi thành viên hằng năm có thể bán ra”. Tiếp theo, hiệp định đã được thay đổi ba lần, rồi sau đó mở rộng hơn với sự tham gia của tổng cộng 22 ngân hàng trung ương.

Đến năm 2014, ba năm sau đợt bán vàng đáng kể gần nhất của các thành viên ACGS, giới hạn bán vàng đã được dỡ bỏ.

Từ năm 1999 đến nay, giá vàng đã tăng vọt từ mức 298 USD/ounce lên có khi gần 2.000 USD/ounce vào năm 2011. Vào cùng giai đoạn đó, các ngân hàng trung ương đã trở thành bên mua ròng vàng chứ không còn là bên bán ròng vàng như xưa kia.

Ví dụ năm 1999, họ đã bán ròng 500 tấn vàng, nhưng vào năm 2018 lại mua vào lượng vàng kỷ lục là 651 tấn với trị giá gần 30 tỷ USD - mức cao nhất trong hơn nửa thế kỷ qua.

Trải qua nhiều năm, do tình hình biến động giá dầu mỏ thế giới (vào tuần rồi cao nhất đạt 66,25 USD/thùng) cùng với hai đợt thị trường chứng khoán toàn cầu suy thoái vào năm 1998, giá vàng chao đảo, sụt rồi tăng, tăng rồi sụt. Giá vàng thế giới vào ngày 31/7 tăng khoảng 0,5% lên 1.423,30 USD/ounce, trong khi giá vàng giao dịch kỳ hạn tại Mỹ tăng 0,1% và chốt phiên ở mức 1.423,60 USD/ounce.

Nhà phân tích Bernard Dahdah thuộc Natixis nhận định phần lớn đà tăng của vàng là nhờ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) hạ lãi suất USD vào ngày 31/7 0,25% từ biên độ 2,25-2,5% hiện nay xuống biên độ 2-2,25% và việc Trung Quốc đang thu gom vàng. Ngoài ra, quan hệ căng thẳng Mỹ - Iran cùng với cuộc thương chiến Mỹ - Trung vẫn đang tiếp diễn làm tăng cơ hội nắm giữ vàng, làm giới đầu tư càng chuộng loại trữ kim này.

Giá vàng tính bằng euro đã tăng gần mức cao trong 6 năm rưỡi vào tuần trước, sau khi dữ liệu bi quan về khu vực đồng euro (Eurozone) làm dấy lên kỳ vọng ECB sẽ nới lỏng chính sách tiền tệ sau các cuộc họp nội bộ vào ngày 25/7 nhưng đến nay vẫn chưa có dấu hiệu gì.

Phiên bản mới nhất của hiệp định dự kiến sẽ hết hạn vào ngày 26/9 tới. Theo bà Natalie Dempster - người phụ trách mảng chính sách ngân hàng trung ương và chính sách công tại Hội đồng vàng thế giới (WGC), đây là quyết định hoàn toàn đúng đắn, giúp khả năng thanh khoản vàng từng bước đi vào ổn định.

Về phía nhà phân tích Dahdah, ông cho rằng sau khi ECB bỏ hiệp định điều phối bán vàng, giá vàng toàn cầu sẽ tăng chừng mực trong sự điều phối của những thể chế tài chính thế giới.

 Lê Miên Tường